Strzał bliżej niż 150 m od zabudowań. Co grozi myśliwemu?
Prawo łowieckie przewiduje konkretne ograniczenie dotyczące oddawania strzałów w pobliżu zabudowań mieszkalnych. Naruszenie tej zasady może mieć znaczenie nie tylko z punktu widzenia prawidłowości wykonywania polowania. Jeżeli oddany strzał doprowadzi do zranienia lub zabicia innego zwierzęcia albo stworzy zagrożenie dla człowieka, konsekwencje mogą być znacznie dalej idące.
Pokazuje to sprawa rozpoznana przez Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim. Wyrokiem z 30 grudnia 2025 r., sygn. IV Ka 414/25, sąd utrzymał co do zasady odpowiedzialność myśliwego za czyn związany z postrzeleniem psa w pobliżu zabudowań mieszkalnych.
Czy wolno strzelać do zwierzyny bliżej niż 150 m od zabudowań?
Nie. Art. 42aa pkt 13 ustawy – Prawo łowieckie zabrania strzelania do zwierzyny w odległości mniejszej niż 150 m od zabudowań mieszkalnych.
Ten sam przepis wprowadza również zakaz strzelania do zwierzyny w odległości mniejszej niż 500 m od miejsca zebrań publicznych w czasie ich trwania.
W przypadku zabudowań mieszkalnych ustawowa granica wynosi więc 150 m.
Czy 150 m oznacza zakaz przebywania lub polowania w tej strefie?
Nie należy upraszczać przepisu do stwierdzenia, że w promieniu 150 m od budynku mieszkalnego zawsze „nie wolno polować”.
Art. 42aa pkt 13 posługuje się konkretną konstrukcją: zakazuje strzelania do zwierzyny w odległości mniejszej niż 150 m od zabudowań mieszkalnych.
Ma to znaczenie praktyczne. Sama granica 150 m nie powoduje automatycznie wyłączenia gruntu z obwodu łowieckiego. Nie należy również utożsamiać jej z zakazem każdej czynności związanej z wykonywaniem polowania na takim terenie.
Przed oddaniem strzału myśliwy musi natomiast uwzględnić wymaganą przez ustawę odległość od zabudowań.
Myśliwy oddał strzał, a trafiony został pies
W sprawie IV Ka 414/25 analizowano zdarzenie z 28 lipca 2020 r. Oskarżony twierdził, że podczas polowania strzelał do dzika, natomiast pies został trafiony w związku z tym strzałem w sposób pośredni.
Sądy nie zaakceptowały tej wersji zdarzenia.
Z ustaleń przyjętych w sprawie wynikało między innymi, że właściciel psa usłyszał jeden strzał, po którym znalazł ranne zwierzę. Ustalono także, że pies został postrzelony z broni należącej do oskarżonego.
Sąd analizował opinie biegłych dotyczące zarówno obrażeń psa, jak i przebiegu strzału. Ostatecznie nie zaakceptował przedstawionego przez oskarżonego przebiegu wydarzeń zakładającego strzał do dzika w innym miejscu.
Czy sąd uznał, że myśliwy celowo strzelił do psa?
Nie należy formułować takiego wniosku.
W przyjętym przez sąd stanie faktycznym oskarżony strzelał do nieustalonego zwierzęcia. Sąd przyjął wersję korzystniejszą dla oskarżonego niż uznanie, że bezpośrednim celem strzału był pies.
Odpowiedzialność została jednak powiązana z zamiarem ewentualnym. Sąd uznał, że w konkretnych warunkach oskarżony przewidywał możliwość postrzelenia psa znajdującego się w pobliżu zwierzęcia, do którego oddawał strzał, i godził się na taką możliwość.
Dlaczego odległość od zabudowań miała tak duże znaczenie?
Sąd odniósł ustawową granicę 150 m również do oceny zachowania i świadomości oskarżonego.
Znaczenie miało łącznie kilka okoliczności: doświadczenie oskarżonego jako myśliwego, wykonywanie czynności w porze nocnej, niewielka odległość od zabudowań oraz możliwość trafienia innego celu.
Zdaniem sądu doświadczony myśliwy powinien zdawać sobie sprawę, że oddawanie strzału w takich warunkach wiąże się z zagrożeniem dla innych zwierząt, a nawet dla człowieka, który może znajdować się na swojej posesji.
Zakaz z art. 42aa pkt 13 Prawa łowieckiego nie był więc w tej sprawie traktowany wyłącznie jako formalna reguła określająca miejsce dopuszczalnego strzału. Stanowił również jeden z elementów oceny przewidywalności skutków działania oskarżonego.
Czy samo przekroczenie granicy 150 m oznacza odpowiedzialność za postrzelenie psa?
Nie. Z omawianego orzeczenia nie można wyprowadzić takiej automatycznej zasady.
Sąd oceniał cały stan faktyczny, a nie tylko odległość od zabudowań. Znaczenie miały również warunki oddania strzału, zachowanie oskarżonego, jego doświadczenie, obecność psa, opinie biegłych oraz zgromadzony materiał dowodowy.
Dlatego samo naruszenie art. 42aa pkt 13 i odpowiedzialność za skutek w postaci zranienia lub zabicia innego zwierzęcia należy traktować jako dwa zagadnienia, które w konkretnej sprawie mogą pozostawać ze sobą powiązane, ale nie są tym samym.
Za co skazano myśliwego?
Podstawą odpowiedzialności za zabicie psa był art. 35 ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt.
Sąd odwoławczy utrzymał ustalenie winy, ale zmienił wymierzoną oskarżonemu karę. Zamiast 6 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania kary oraz związanych z tym rozstrzygnięć wymierzył samoistną karę grzywny.
Grzywnę określono na 200 stawek dziennych po 40 zł każda, czyli łącznie 8000 zł.
Nie jest to jednak „kara za strzał bliżej niż 150 m”. Jej wysokość wynikała z całej sprawy karnej i indywidualnej oceny czynu oraz sytuacji oskarżonego.
Czy sąd orzekł również przepadek broni?
Tak. Jednym z rozstrzygnięć utrzymanych w mocy był przepadek półautomatu kulowego wykorzystanego podczas zdarzenia.
Kwestia ta została oceniona na podstawie art. 35 ust. 4c ustawy o ochronie zwierząt. Sąd analizował, czy broń służyła do popełnienia przestępstwa i czy w konkretnych okolicznościach oskarżony mógł przewidzieć możliwość jej wykorzystania w taki sposób.
Przepadek broni jest jednak odrębnym zagadnieniem od zakazu wynikającego z art. 42aa pkt 13 Prawa łowieckiego.
Czy za zabitego psa zasądzono również pieniądze dla właściciela?
Tak. W sprawie pozostawiono w mocy również nawiązkę w wysokości 5000 zł na rzecz pokrzywdzonego.
Sąd zwrócił uwagę, że przy śmierci psa szkoda nie sprowadza się wyłącznie do jego ceny rynkowej. Znaczenie może mieć również krzywda właściciela, której dokładne określenie może być utrudnione.
Co z wyroku wynika dla myśliwych?
Najważniejszy wniosek jest szerszy niż samo przypomnienie granicy 150 m.
Przed oddaniem strzału myśliwy musi ocenić nie tylko możliwość legalnego pozyskania zwierzyny, ale również otoczenie celu i ryzyko związane z oddanym strzałem.
Naruszenie ustawowej odległości od zabudowań może w konkretnej sprawie stać się jednym z elementów wykorzystywanych następnie przez sąd do oceny zachowania sprawcy, przewidywalności skutku i jego stosunku do ryzyka trafienia innego celu.
Nie oznacza to automatycznej odpowiedzialności karnej za każde naruszenie granicy 150 m. Jeżeli jednak w wyniku strzału dochodzi dodatkowo do postrzelenia zwierzęcia lub człowieka, konsekwencje prawne mogą wykraczać daleko poza samo naruszenie reguł wykonywania polowania.
Omawiane orzeczenie: wyrok Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim z 30 grudnia 2025 r., sygn. IV Ka 414/25.
Czytaj dalej
