Ile jednostek broni może obejmować pozwolenie na broń do celów łowieckich?
Osoba ubiegająca się o pozwolenie na broń do celów łowieckich musi rozważyć nie tylko rodzaj potrzebnej broni, ale również liczbę jej egzemplarzy. Ma to znaczenie, ponieważ wydawane pozwolenie nie jest nieograniczone ilościowo. Decyzja administracyjna określa rodzaj oraz liczbę egzemplarzy broni, które mogą być posiadane na jej podstawie.
Przepisy nie określają jednak minimalnej ani standardowej liczby egzemplarzy broni, którą powinien posiadać myśliwy. Nie istnieje zatem reguła prawna, zgodnie z którą początkujący myśliwy powinien otrzymać pozwolenie przykładowo na cztery sztuki broni.
Czy decyzja o pozwoleniu na broń określa liczbę jej egzemplarzy?
Tak. Zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy o broni i amunicji pozwolenie na broń jest wydawane w drodze decyzji administracyjnej, w której określa się cel wydania pozwolenia oraz rodzaj i liczbę egzemplarzy broni.
Ma to praktyczne znaczenie już przy formułowaniu wniosku. Wnioskodawca powinien określić zakres żądania, w tym liczbę egzemplarzy broni, którą chce objąć pozwoleniem.
Co trzeba wykazać, aby otrzymać pozwolenie do celów łowieckich?
Podstawowym przepisem jest art. 10 ustawy o broni i amunicji. W przypadku pozwolenia do celów łowieckich ustawodawca za ważną przyczynę posiadania broni uznaje posiadanie uprawnień do wykonywania polowania, ustalonych na podstawie odrębnych przepisów.
Jednocześnie pozwolenie do celów łowieckich uprawnia do posiadania broni dopuszczonej do wykonywania polowań na podstawie odrębnych przepisów.
Trzeba więc rozdzielić dwie kwestie: istnienie podstawy do uzyskania pozwolenia na broń do celów łowieckich oraz ustalenie konkretnej liczby egzemplarzy objętych decyzją.
Czy przepisy wymagają od myśliwego co najmniej czterech jednostek broni?
Nie. Takiego wymogu nie przewiduje ani ustawa o broni i amunicji, ani przepisy regulujące wykonywanie polowania.
Nieprawidłowe byłoby zatem przedstawianie liczby czterech egzemplarzy jako ustawowego minimum albo jako liczby, do której osoba posiadająca uprawnienia łowieckie automatycznie uzyskuje prawo.
Można natomiast wskazywać konkretne potrzeby łowieckie przemawiające za objęciem pozwoleniem więcej niż jednego egzemplarza. Znaczenie może mieć w szczególności różnorodność polowań wykonywanych przez wnioskodawcę oraz wynikające z przepisów zróżnicowanie parametrów broni i amunicji używanej przy polowaniu na określone gatunki zwierzyny.
Jakie znaczenie ma gatunek zwierzyny, na którą wykonywane jest polowanie?
Szczegółowe warunki wykonywania polowania określają parametry broni i amunicji, które muszą zostać spełnione przy polowaniu na poszczególne gatunki.
Obecnie do wykonywania polowania dopuszczona jest wyłącznie myśliwska broń palna długa centralnego zapłonu, o lufach gwintowanych albo gładkich, z wyłączeniem broni czarnoprochowej, pistoletów i rewolwerów, spełniająca również wymagania dotyczące liczby możliwych do oddania strzałów.
W przypadku broni o lufach gwintowanych przepisy wymagają, aby była przeznaczona do strzelania amunicją myśliwską charakteryzującą się energią pocisku wynoszącą co najmniej 400 J w odległości 100 metrów od wylotu lufy.
Dla polowania na zwierzynę grubą przewidziano dodatkowe progi energii pocisku w odległości 100 metrów od wylotu lufy:
- łoś – co najmniej 2500 J,
- jeleń, daniel, muflon oraz dzik, z wyjątkiem dzika warchlaka – co najmniej 2000 J,
- dzik warchlak oraz sarna – co najmniej 1000 J.
W przypadku zwierzyny drobnej przepisy przewidują natomiast co do zasady używanie broni myśliwskiej o lufach gładkich oraz odpowiednich myśliwskich naboi śrutowych. Osobne rozwiązanie przewidziano dla polowania na drapieżniki.
Czy progi 1000 J, 2000 J i 2500 J oznaczają konieczność posiadania trzech sztucerów?
Nie. To istotna różnica.
Wskazane wartości określają minimalną energię pocisku wymaganą przy polowaniu na poszczególne gatunki zwierzyny. Nie wynika z nich obowiązek posiadania osobnego egzemplarza broni dla każdego progu energii.
Ten sam egzemplarz broni, przy zastosowaniu odpowiedniej amunicji i spełnieniu pozostałych wymagań prawnych, może odpowiadać parametrom wymaganym przy polowaniu na różne gatunki zwierzyny.
Dlatego argumentacja, zgodnie z którą myśliwy potrzebuje trzech różnych sztuk broni gwintowanej tylko dlatego, że przepisy przewidują trzy progi energii 1000 J, 2000 J i 2500 J, jest zbyt daleko idąca.
Czy broń gładkolufowa uzasadnia kolejny egzemplarz w pozwoleniu?
Może mieć znaczenie dla uzasadnienia zakresu wniosku. Przepisy dotyczące wykonywania polowania przewidują odmienne zastosowania broni gwintowanej i gładkolufowej.
Do wykonywania polowania na zwierzynę drobną używa się co do zasady broni myśliwskiej o lufach gładkich oraz odpowiedniej amunicji śrutowej. Z kolei przy polowaniach na zwierzynę grubą podstawowe znaczenie ma broń gwintowana spełniająca odpowiednie wymagania energetyczne, choć przepisy dopuszczają w określonym zakresie również broń gładkolufową i myśliwskie naboje kulowe.
Jeżeli wnioskodawca rzeczywiście zamierza wykonywać różne rodzaje polowań, może więc wykazywać potrzebę posiadania broni o różnych właściwościach użytkowych.
Czy można wnioskować o pozwolenie na 10 egzemplarzy broni?
Ustawa nie wprowadza generalnej zasady, zgodnie z którą pozwolenie łowieckie może obejmować najwyżej cztery, pięć czy dziesięć egzemplarzy broni. Nie oznacza to jednak, że każda liczba wskazana we wniosku powinna zostać zaakceptowana tylko dlatego, że wnioskodawca posiada uprawnienia do wykonywania polowania.
Jeżeli wniosek dotyczy większej liczby egzemplarzy, szczególnego znaczenia nabiera przedstawienie konkretnych okoliczności uzasadniających właśnie taki zakres pozwolenia.
Zamiast powoływać się wyłącznie na ogólną potrzebę posiadania „różnych rodzajów broni”, warto powiązać żądaną liczbę z rzeczywistym sposobem wykonywania polowania. Znaczenie mogą mieć między innymi rodzaje wykonywanych polowań, gatunki zwierzyny oraz wynikające z nich wymagania techniczne dotyczące broni i amunicji.
Nie ma natomiast podstaw do przedstawiania liczby 10 egzemplarzy jako ustawowego standardu dla aktywnego lub doświadczonego myśliwego.
Czy doświadczenie myśliwego uzasadnia większą liczbę broni?
Samo wieloletnie wykonywanie polowań nie tworzy automatycznego uprawnienia do określonej liczby egzemplarzy.
Doświadczenie może natomiast wiązać się z okolicznościami faktycznymi mającymi znaczenie dla zakresu wniosku. Osoba regularnie wykonująca różne rodzaje polowań może wskazywać bardziej zróżnicowane potrzeby niż osoba, która wykonuje jeden określony rodzaj polowania.
Argumentacja powinna jednak odnosić się do rzeczywistego wykorzystania broni w celu łowieckim, a nie wyłącznie do chęci posiadania większej liczby egzemplarzy.
Czy można później zwiększyć liczbę egzemplarzy broni?
Tak. Jeżeli liczba egzemplarzy określona w posiadanym pozwoleniu okaże się niewystarczająca, posiadacz pozwolenia może wystąpić o zmianę decyzji w zakresie liczby egzemplarzy.
Również wtedy istotne jest wykazanie okoliczności uzasadniających zmianę dotychczasowego zakresu pozwolenia. W praktyce warto wskazać, jakie potrzeby pojawiły się lub zmieniły od czasu wydania wcześniejszej decyzji i dlaczego dotychczasowa liczba egzemplarzy nie jest wystarczająca dla realizacji deklarowanego celu.
Co wynika z orzecznictwa dotyczącego liczby egzemplarzy broni?
Zagadnienie liczby egzemplarzy objętych pozwoleniem pojawia się również w orzecznictwie sądów administracyjnych. Nie należy jednak automatycznie przenosić rozstrzygnięć dotyczących np. broni do ochrony osobistej na pozwolenia wydawane do celów łowieckich.
W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczącym pozwolenia na liczbę egzemplarzy większą niż jeden analizowano właśnie problem zakresu ilościowego pozwolenia. Orzecznictwo potwierdza tym samym, że liczba egzemplarzy jest samodzielnym elementem decyzji i może być przedmiotem sporu z organem.
Praktyczne znaczenie orzecznictwa sprowadza się przede wszystkim do tego, że wnioskowana liczba broni powinna pozostawać racjonalnie powiązana z celem, dla którego pozwolenie ma być wykorzystywane. Nie zastępuje to jednak każdorazowej oceny konkretnego stanu faktycznego.
Ile jednostek broni powinien zatem wskazać początkujący myśliwy?
Nie ma jednej prawidłowej liczby odpowiedniej dla każdego myśliwego. Nie można więc odpowiedzialnie zalecać każdemu początkującemu składania wniosku o cztery albo dziesięć egzemplarzy.
Wniosek powinien odpowiadać rzeczywistemu zakresowi planowanego wykorzystania broni do celów łowieckich. Jeżeli wnioskodawca chce objąć pozwoleniem kilka egzemplarzy, warto od początku wskazać, dlaczego taka liczba odpowiada jego konkretnym potrzebom związanym z wykonywaniem polowań.
Istotnym argumentem może być zamiar polowania na różne grupy zwierzyny, ponieważ obowiązujące przepisy rzeczywiście różnicują parametry broni i amunicji. Nie należy jednak sztucznie mnożyć potrzeb poprzez przypisywanie każdemu gatunkowi czy każdemu progowi energii pocisku osobnego egzemplarza broni.
Najbezpieczniejsza zasada jest więc prosta: we wniosku należy wskazać taką liczbę egzemplarzy, jaką można rzeczowo powiązać z rzeczywistymi potrzebami łowieckimi wnioskodawcy, zamiast wychodzić od z góry przyjętej liczby 4 czy 10 sztuk.
Czytaj dalej
